StandaardRichtsnoerv1.0.0

prEN 18229-3: AI-betrouwbaarheidskader deel 3, transparantie en menselijk toezicht

De ontwerp-Europese norm voor de transparantie- en toezichtseisen van de artikelen 13 en 14 voor hoog-risico AI-systemen.

De officiële bron blijft leidend. Dit is algemene informatie over verplichtingen en geen juridisch advies. Bekijk dit object op de kaart

Adres en citatie

Dit object heeft een eigen adres dat nooit wordt hernoemd of hergebruikt. Neem de identifier op in uw eigen dossier, niet de titel of de link.

Identifier: praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight
Payload-hash (sha256): 7ec718d0ce2778b5802f6a916ccbf5c3cb159bdee9050681b3b4bf9697ba111c

Citatieregel

Praxikon, "prEN 18229-3: AI-betrouwbaarheidskader deel 3, transparantie en menselijk toezicht", praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight@1.0.0, dataset praxikon:sys:registry:dataset:ai-act-implementation-graph 2.1.0 (schema 1.4.0), effective_at 2026-08-08T00:00:00.000Z, known_at 2026-08-14T00:00:00.000Z, sha256 7ec718d0ce2778b5802f6a916ccbf5c3cb159bdee9050681b3b4bf9697ba111c

Versie: 1.0.0
Juridische tijd (effective_at): 8 augustus 2026
Kennistijd (known_at): 8 augustus 2026
Afgesloten op: Nog niet afgesloten
Onderwerpen: standards

Reviewstatus: Tegen de officiële bron gelegd (8 augustus 2026). Volgende controle uiterlijk 4 februari 2027. De controledatum is de kennisdatum van deze versie; een latere hercontrole is niet vastgelegd.

Wat dit object aan andere objecten koppelt

Elke relatie staat hieronder als pad: van de bron met vindplaats, via de voorwaarden en uitzonderingen van het object dat de relatie draagt, naar het gevolg. Een vindplaats hoort in de data bij een uitspraak en niet bij een relatie, dus de bron is het bronanker van het dragende object.

De verplichting waaraan dit hangt

1 van 1 getoond

Het object hoort bij deze verplichting. Daar staat de bronregel waaraan het hangt.

Bron
Officieel feit op dit object, met vindplaats.
- CEN-CENELEC JTC 21: Europese normen onder normalisatieverzoek M/613
  Vindplaats: prEN 18229-3 (ontwerpnorm), CEN/CLC/JTC 21 onder M/613
  praxikon:eu:ai-act:source:cen-cenelec-jtc21
  Open officiële bron
- EU AI-verordening 2024/1689
  Vindplaats: Artikelen 13 en 14; artikel 26, lid 2; artikel 40
  praxikon:eu:ai-act:source:reg-eu-2024-1689
  Open officiële bron
Via
- Voorwaarde | alleAanbieders ontwerpen de toezichtsmaatregelen in op grond van artikel 14; gebruiksverantwoordelijken wijzen op grond van artikel 26 lid 2 personen aan met de nodige bekwaamheid, opleiding en bevoegdheid en geven hun het benodigde mandaat.
Gevolg
- VerplichtingArtikel 14: menselijk toezicht
  praxikon:eu:ai-act:obligation:article-14-human-oversight

Waar dit object over gaat

2 van 2 getoond

Het object gaat over deze rol. Ongedifferentieerd: hieruit volgt niet dat de plicht op deze rol rust.

Bron
Officieel feit op dit object, met vindplaats.
- CEN-CENELEC JTC 21: Europese normen onder normalisatieverzoek M/613
  Vindplaats: prEN 18229-3 (ontwerpnorm), CEN/CLC/JTC 21 onder M/613
  praxikon:eu:ai-act:source:cen-cenelec-jtc21
  Open officiële bron
- EU AI-verordening 2024/1689
  Vindplaats: Artikelen 13 en 14; artikel 26, lid 2; artikel 40
  praxikon:eu:ai-act:source:reg-eu-2024-1689
  Open officiële bron
Via
- Voorwaarde | alleAanbieders ontwerpen de toezichtsmaatregelen in op grond van artikel 14; gebruiksverantwoordelijken wijzen op grond van artikel 26 lid 2 personen aan met de nodige bekwaamheid, opleiding en bevoegdheid en geven hun het benodigde mandaat.
Gevolg
- ActorGebruiksverantwoordelijke
  praxikon:eu:ai-act:actor:deployer
- ActorAanbieder van een AI-systeem
  praxikon:eu:ai-act:actor:provider

Wat dit object zegt

Officieel feit

Toe te schrijven aan een benoemde primaire bron, met vindplaats. Bij verschil is de officiële bron leidend.

prEN 18229-3 (AI trustworthiness framework, Part 3: Transparency and human oversight) is de JTC 21-deliverable onder M/613 die ziet op de artikelen 13 en 14 AI-verordening: transparantie en informatieverstrekking aan gebruiksverantwoordelijken, en het ontwerp voor doeltreffend menselijk toezicht op hoog-risico AI-systemen. De deliverable bevond zich naar de stand van juni 2026 in het drafting-stadium. De norm is nog niet als EN gepubliceerd en is niet met referentie in het Publicatieblad bekendgemaakt. Deze deliverable ziet op artikel 14 (hoog-risico) en niet op de transparantieverplichtingen van artikel 50, die sinds 2 augustus 2026 van kracht zijn.
- Vindplaats: prEN 18229-3 (ontwerpnorm), CEN/CLC/JTC 21 onder M/613praxikon:eu:ai-act:source:cen-cenelec-jtc21Open officiële bron
- Vindplaats: Artikelen 13 en 14; artikel 26, lid 2; artikel 40praxikon:eu:ai-act:source:reg-eu-2024-1689Open officiële bron

Onze duiding

Onze eigen lezing. Kan veranderen zonder dat het recht verandert, en is niet het standpunt van een toezichthouder.

Menselijk toezicht is de verplichting die het vaakst op papier bestaat en in de praktijk niet werkt. Artikel 14 verlangt dat de aangewezen persoon de uitkomst daadwerkelijk kan begrijpen, negeren en terugdraaien. Een medewerker die per dossier dertig seconden heeft en geen mandaat om af te wijken, is geen menselijk toezicht maar een handtekening. De veelgemaakte fout is deze norm afwachten terwijl het knelpunt niet technisch is maar organisatorisch: mandaat, tijd en escalatieroute.
- Vindplaats: prEN 18229-3 (ontwerpnorm), CEN/CLC/JTC 21 onder M/613praxikon:eu:ai-act:source:cen-cenelec-jtc21Open officiële bron
- Vindplaats: Artikelen 13 en 14; artikel 26, lid 2; artikel 40praxikon:eu:ai-act:source:reg-eu-2024-1689Open officiële bron

Aanbevolen stap

Een praktische stap die wij passend achten. Geen verplichting die uit de verordening volgt.

Beschrijf per hoog-risico systeem wie het toezicht uitvoert, welke informatie die persoon op het beslismoment ziet, hoeveel tijd daarvoor staat, welk mandaat er is om af te wijken en hoe die afwijking wordt vastgelegd. Die vier antwoorden zijn de kern van uw artikel 14-bewijs en veranderen niet door de definitieve normtekst.
- Vindplaats: prEN 18229-3 (ontwerpnorm), CEN/CLC/JTC 21 onder M/613praxikon:eu:ai-act:source:cen-cenelec-jtc21Open officiële bron
- Vindplaats: Artikelen 13 en 14; artikel 26, lid 2; artikel 40praxikon:eu:ai-act:source:reg-eu-2024-1689Open officiële bron

Wanneer dit geldt

1Aanbieders ontwerpen de toezichtsmaatregelen in op grond van artikel 14; gebruiksverantwoordelijken wijzen op grond van artikel 26 lid 2 personen aan met de nodige bekwaamheid, opleiding en bevoegdheid en geven hun het benodigde mandaat.

Wanneer dit niet geldt

Geen uitzondering vastgelegd op dit object.

Verwijzen naar dit object

Citeerblok

Neem deze verwijzing over in uw advies, artikel of dossier. De identifier, de versie en de hash maken de uitspraak later terugvindbaar, ook wanneer de dataset intussen verder is gegaan.

Bronvermelding

Praxikon, "prEN 18229-3: AI-betrouwbaarheidskader deel 3, transparantie en menselijk toezicht",
praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight@1.0.0,
dataset praxikon:sys:registry:dataset:ai-act-implementation-graph 2.1.0 (schema 1.4.0),
effective_at 2026-08-08T00:00:00.000Z, known_at 2026-08-08T00:00:00.000Z,
sha256 7ec718d0ce2778b5802f6a916ccbf5c3cb159bdee9050681b3b4bf9697ba111c,
https://www.praxikon.com/nl/verkenner/standard/standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight
(https://www.praxikon.com/api/v1/entities?id=praxikon%3Aeu%3Aai-act%3Astandard%3Astandard-pren-18229-3-transparency-human-oversight&effective_at=2026-08-08&known_at=2026-08-08&lang=nl, geraadpleegd 2026-08-25)

Korte vorm

praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight@1.0.0 (sha256 7ec718d0)

BibTeX

@misc{praxikon-eu-ai-act-standard-standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight-1-0-0,
  author       = {{Praxikon}},
  title        = {prEN 18229-3: AI-betrouwbaarheidskader deel 3, transparantie en menselijk toezicht},
  year         = {2026},
  version      = {1.0.0},
  number       = {praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight},
  howpublished = {AI Act Change \& Evidence Graph, dataset 2.1.0, schema 1.4.0},
  note         = {effective_at 2026-08-08T00:00:00.000Z; known_at 2026-08-08T00:00:00.000Z; sha256 7ec718d0ce2778b5802f6a916ccbf5c3cb159bdee9050681b3b4bf9697ba111c},
  url          = {https://www.praxikon.com/nl/verkenner/standard/standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight},
  urldate      = {2026-08-25},
  language     = {nl}
}

CSL JSON

[
  {
    "id": "praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight@1.0.0",
    "type": "dataset",
    "title": "prEN 18229-3: AI-betrouwbaarheidskader deel 3, transparantie en menselijk toezicht",
    "container-title": "AI Act Change & Evidence Graph",
    "publisher": "Praxikon",
    "version": "1.0.0",
    "number": "praxikon:eu:ai-act:standard:standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight",
    "URL": "https://www.praxikon.com/nl/verkenner/standard/standard-pren-18229-3-transparency-human-oversight",
    "language": "nl",
    "issued": {
      "date-parts": [
        [
          2026,
          8,
          8
        ]
      ]
    },
    "accessed": {
      "date-parts": [
        [
          2026,
          8,
          25
        ]
      ]
    },
    "note": "dataset praxikon:sys:registry:dataset:ai-act-implementation-graph 2.1.0; schema 1.4.0; effective_at 2026-08-08T00:00:00.000Z; known_at 2026-08-08T00:00:00.000Z; sha256 7ec718d0ce2778b5802f6a916ccbf5c3cb159bdee9050681b3b4bf9697ba111c; retrieved_from https://www.praxikon.com/api/v1/entities?id=praxikon%3Aeu%3Aai-act%3Astandard%3Astandard-pren-18229-3-transparency-human-oversight&effective_at=2026-08-08&known_at=2026-08-08&lang=nl; licence https://www.praxikon.com/nl/legal/terms"
  }
]

Hoe u een verwijzing later controleert, staat in de methodologie. Voorwaarden

Voor agents en integraties

Deze pagina en de machine-uitvoer komen uit hetzelfde object en dezelfde twee tijdassen.

Open als JSON Open als JSON-LD Lees de methodologie