Artikel 50 van 11344%
Artikel 50: Transparantieverplichtingen voor aanbieders en gebruiksverantwoordelijken van bepaalde AI-systemen
EU Official:
ActiefVan toepassing sinds 2 aug 2026
Titel IV: TransparantieverplichtingenVan toepassing vanaf: 2 augustus 2026
Artikel 50 geldt sinds 2 augustus 2026 en is de transparantiebepaling voor AI-interactie, chatbots, deepfakes, emotieherkenning en AI-gegenereerde content. Voor organisaties gaat het om het juiste moment, de juiste plek en de juiste formulering van meldingen en labels. Voor machineleesbare markering door systemen die voor 2 augustus 2026 op de markt waren loopt de overgangstermijn tot 2 december 2026.
Officiële tekst
||
Bron: EUR-Lex, Verordening (EU) 2024/1689. Tekst ongewijzigd overgenomen.
Download AI Act (PDF)→Officiële uitleg bij dit artikel
13- Richtsnoeren van de Commissie over de transparantieverplichtingen onder artikel 50Legt uit wanneer de meldplicht bij directe AI-interactie geldt, wie precies aanbieder of gebruiksverantwoordelijke is, en welke uitzonderingen bestaan zoals inhoud die alleen standaard is bewerktGepubliceerdRichtsnoerenEuropese Commissie20 jul 2026
- Praktijkcode over transparantie van door AI gegenereerde inhoudBiedt de door de Commissie erkende vrijwillige route om aan te tonen dat de markerings- en labelverplichtingen voor AI-gegenereerde content zijn ingevuldGepubliceerdPraktijkcodeEuropese Commissie / AI Office10 jun 2026
- EU-iconen voor het labelen van door AI gegenereerde inhoudGeeft een gestandaardiseerde visuele vorm aan de openbaarmaking die lid 4 eist, zodat mensen in een oogopslag zien dat inhoud kunstmatig is gegenereerd of gemanipuleerdGepubliceerdModelEuropese Commissie / AI Office6 aug 2026
- Vragen en antwoorden over de transparantieverplichtingen onder artikel 50Legt uit welke meldingsplicht geldt bij directe interactie met een AI-systeem, welke uitzonderingen er zijn, en wie de plicht draagt: de aanbieder of de gebruiksverantwoordelijkeGepubliceerdVraag en antwoordEuropese Commissie, DG CNECT24 jul 2026
- Vragen en antwoorden over de praktijkcode voor GPAIVerduidelijkt het onderscheid tussen de transparantieregels voor GPAI-modellen en de transparantieplichten voor AI-systemen.GepubliceerdVraag en antwoordEuropese Commissie, DG CNECT20 jul 2026
- EDPB-werkprogramma 2026-2027 met aangekondigde gezamenlijke richtsnoeren AI-verordening en AVGMoet de verhouding verduidelijken tussen de transparantieplichten uit artikel 50 en de informatieplichten jegens betrokkenen onder de AVG, waar de Commissie in haar artikel 50-richtsnoeren al naar vooruitwijst.AangekondigdRichtsnoerenEDPB (Europees Comité voor gegevensbescherming)11 feb 2026
- Handreiking generatieve AI en de AVGIs relevant naast de transparantieplicht voor gegenereerde content, omdat dezelfde generatieve toepassing zowel gemarkeerd moet worden als een AVG-grondslag nodig heeftGepubliceerdRichtsnoerenAutoriteit Persoonsgegevens13 jul 2026
- Transparantie-eisen voor AI: wat betekent dit voor u?Vertaalt de vier transparantieverplichtingen naar herkenbare alledaagse situaties en legt uit dat de informatie uiterlijk bij de eerste interactie beschikbaar moet zijnGepubliceerdVraag en antwoordAutoriteit Persoonsgegevens31 jul 2026
- Transparantie-eisen AI gelden vanaf 2 augustus: AP adviseert praktijkcode te ondertekenenKoppelt elk van de vier plichten aan het juiste lid: lid 1 voor directe interactie met een AI-systeem, lid 2 voor machineleesbare markering van gegenereerde output, lid 3 voor emotieherkenning en biometrische categorisering, lid 4 voor zichtbare labeling van deepfakesGepubliceerdNationale uitlegAutoriteit Persoonsgegevens (Directie Coordinatie Algoritmes)9 jul 2026
- Toezicht op AI wordt concreet: sleutelrol voor de AP en de RDIMaakt bekend dat de AP het toezicht krijgt op de transparantieverplichtingen, met chatbots en deepfakes als concrete voorbeeldenGepubliceerdNationale uitlegAutoriteit Persoonsgegevens (Directie Coordinatie Algoritmes)20 apr 2026
- Werkagenda coordinerend AI- en algoritmetoezicht 2026Benoemt transparantie en uitlegbaarheid als prioriteit in het jaar waarin de transparantieverplichtingen daadwerkelijk gaan geldenGepubliceerdNationale uitlegAutoriteit Persoonsgegevens (Directie Coordinatie Algoritmes)26 mrt 2026
- Rapportage AI & Algoritmes Nederland (RAN) - maart 2026Onderbouwt met meetgegevens dat transparantie en uitlegbaarheid in de Nederlandse praktijk tekortschieten, precies het gebied waarop de AP toezicht krijgtGepubliceerdNationale uitlegAutoriteit Persoonsgegevens5 mrt 2026
- Wetsvoorstel Uitvoeringswet AI-verordening (consultatiereactie en uitvoeringstoets)Adviseert het eigen toezicht uit te breiden naar AI-systemen die de Afdeling gebruikt en die alleen onder de transparantieverplichtingen van hoofdstuk IV vallen, zonder hoog-risico te zijnGepubliceerdAdviesRaad van State, Afdeling bestuursrechtspraak8 jul 2026
Wat betekent dit voor u?
Aanbieder (Provider)+
Zorg dat uw AI-systeem duidelijk maakt dat gebruikers met AI interacteren. Bij chatbots: toon dit bij het eerste contact. Bij gegenereerde content: voorzie deze van metadata of labels die aangeven dat het AI-gegenereerd is.
Deployer (Gebruiksverantwoordelijke)+
Informeer uw klanten en medewerkers wanneer zij met AI interacteren. Dit geldt voor chatbots, geautomatiseerde besluitvorming, en AI-gegenereerde content. Deepfakes moeten altijd gelabeld worden.
MKB / Startup+
Gebruikt u een AI-chatbot op uw website? Zorg voor een duidelijke melding: 'U spreekt met een AI-assistent'. Dit is verplicht en gemakkelijk te implementeren.
Overheid+
Burgers hebben recht om te weten wanneer zij met AI interacteren. Dit geldt voor chatbots op overheidswebsites, geautomatiseerde beschikkingen, en AI-ondersteunde handhaving.
Compliance checklist
- ☐AI-interactie wordt duidelijk gecommuniceerd
- ☐AI-gegenereerde content is gelabeld
- ☐Deepfakes zijn gemarkeerd als kunstmatig
- ☐Emotieherkenning wordt gemeld aan betrokkenen
Wil je je voortgang opslaan? Maak een account aan
Relevante overwegingen
Overweging 132Primair
Bepaalde AI-systemen die bedoeld zijn om met natuurlijke personen te interageren of om content te genereren, kunnen specifieke risico’s op imitatie of misleiding met zich meebrengen, ongeacht of zij a…
Overweging 133Primair
Bepaalde AI-systemen kunnen grote hoeveelheden synthetische content genereren waarbij het voor de mens steeds moeilijker wordt deze te onderscheiden van door de mens gegenereerde en authentieke conten…
Relevante tools
Gerelateerde handhaving
Gerelateerde blogposts
- →AI-content transparantie: EU gedragscode
- →Europees Parlement stemt voor AI Act Omnibus: uitstel hoog-risico en verbod op nudifier-apps
- →ChatGPT/Claude gebruikers: EU AI Act plichten
- →Artikel 50 AI Act: labeling & detectie vóór aug 2026
- →AI Act compliance: chatbots, voicebots & sentimentanalyse
- →Artikel 50 EU AI Act: provider vs deployer gids
Kruisverwijzingen
Veelgestelde vragen
Welke transparantieverplichtingen gelden voor AI?+
Artikel 50 vereist dat gebruikers worden geïnformeerd wanneer zij interacteren met een AI-systeem (zoals chatbots), wanneer content door AI is gegenereerd (deepfakes), en wanneer emotieherkenning of biometrische categorisatie wordt toegepast.
Moet ik aangeven dat mijn chatbot AI is?+
Ja, artikel 50 vereist dat natuurlijke personen worden geïnformeerd dat zij met een AI-systeem interacteren, tenzij dit duidelijk blijkt uit de omstandigheden.
Moet ik als MKB ook voldoen aan artikel 50 van de AI Act?+
Artikel 50 van de AI Act maakt geen algemene uitzondering voor het MKB. Wel voorziet de AI Act in ondersteunende maatregelen en eventueel verlichte verplichtingen voor kleine en middelgrote ondernemingen, afhankelijk van hun rol in de AI-waardeketen.
Hoe verhoudt artikel 50 van de AI Act zich tot de AVG/GDPR?+
Artikel 50 van de AI Act werkt aanvullend op de AVG. Waar de AVG persoonsgegevens beschermt, richt de AI Act zich op de veiligheid en betrouwbaarheid van AI-systemen. Organisaties moeten aan beide regelgevingen voldoen wanneer hun AI-systeem persoonsgegevens verwerkt.
Wat zijn de deadlines voor artikel 50 van de AI Act?+
De AI Act kent een gefaseerde invoering. Verboden AI-praktijken gelden vanaf februari 2025, verplichtingen voor hoog-risico AI-systemen vanaf augustus 2026, en overige bepalingen worden geleidelijk van kracht. De specifieke deadline voor artikel 50 hangt af van de categorie van de verplichting.
Geldt artikel 50 van de AI Act ook voor AI-systemen die ik inkoop?+
Ja, artikel 50 van de AI Act kan ook relevant zijn wanneer u AI-systemen inkoopt. Als gebruiksverantwoordelijke (deployer) heeft u eigen verplichtingen onder de AI Act, ongeacht of u het systeem zelf heeft ontwikkeld of ingekocht bij een aanbieder.
Wat is het verschil tussen provider en deployer bij artikel 50 van de AI Act?+
Bij artikel 50 van de AI Act is de provider (aanbieder) degene die het AI-systeem ontwikkelt of op de markt brengt, terwijl de deployer (gebruiksverantwoordelijke) degene is die het systeem onder eigen verantwoordelijkheid inzet. Beide rollen hebben verschillende verplichtingen.
Welke documentatie vereist artikel 50 van de AI Act?+
Artikel 50 van de AI Act vereist dat relevante documentatie wordt bijgehouden als onderdeel van het compliance-proces. Dit kan technische documentatie, gebruiksaanwijzingen, logs of conformiteitsverklaringen omvatten, afhankelijk van de classificatie van het AI-systeem.
Moet ik deepfakes labelen onder de AI Act?+
Ja, artikel 50 lid 4 vereist dat deployers die deepfakes (AI-gegenereerde of gemanipuleerde beeld-, audio- of videocontent) publiceren, duidelijk vermelden dat de content kunstmatig is gegenereerd of gemanipuleerd. Dit geldt zowel voor visuele labels als machine-leesbare markering.
Wanneer gaan de transparantieverplichtingen van artikel 50 in?+
De transparantieverplichtingen van artikel 50 worden van kracht op 2 augustus 2026, samen met de meeste andere bepalingen van de AI Act. Het AI Office heeft een Code of Practice gepubliceerd om organisaties te helpen bij de implementatie.
Moet ik gebruikers vertellen dat ze met een chatbot praten?+
Ja, artikel 50 lid 1 vereist dat aanbieders van AI-systemen die bedoeld zijn voor directe interactie met personen (zoals chatbots) ervoor zorgen dat gebruikers worden geïnformeerd dat ze met een AI-systeem communiceren, tenzij dit duidelijk blijkt uit de omstandigheden.
Geldt de labelverplichting ook voor AI-gegenereerde tekst op nieuwswebsites?+
Ja, artikel 50 lid 4 bepaalt dat AI-gegenereerde of gemanipuleerde tekst die wordt gepubliceerd om het publiek te informeren over zaken van openbaar belang, moet worden gelabeld als kunstmatig gegenereerd. Dit is specifiek relevant voor nieuwswebsites en mediaorganisaties.