Standaardbewerking versus betekenisverandering bij de markeringsplicht

Punt (90) van de richtsnoeren van 20 juli 2026 omschrijft standaardbewerking als het gereedmaken van bestaande content voor publicatie of verspreiding, zoals kleine aanpassingen ter verbetering van leesbaarheid, grammatica, kwaliteit en opmaak, waarbij geen nieuwe content wordt gegenereerd. Bewerking gaat volgens datzelfde punt verder dan standaardbewerking wanneer de content op materiele wijze wordt gewijzigd door inhoudelijke of structurele aanpassingen die de betekenis, stijl of bedoeling raken. Punt (91) behandelt de tweede uitzondering, voor systemen die de door de gebruiksverantwoordelijke aangeleverde invoergegevens of de semantiek daarvan niet wezenlijk wijzigen, en bepaalt dat een wijziging wezenlijk is wanneer de invoer of de semantiek daarvan tijdens de outputgeneratie aanzienlijk is gemanipuleerd, te beoordelen aan de hand van onder meer formaat, mediatype, stijl en wijzigingen die de betekenis, stijl of bedoeling raken. Punt (92) bepaalt dat wanneer een systeem zowel voor generatie of manipulatie als voor kleine, niet-wezenlijke wijzigingen kan worden gebruikt, de verplichting niet geldt voor de op kleine, niet-wezenlijke wijze gewijzigde content. Als voorbeelden die onder de uitzondering vallen noemt het document onder meer grammatica- en spellingscorrectie, kleine stilistische polijsting zonder verandering van substantie of boodschap, door AI gemaakte vertalingen, opmaak en formaatconversie, ruisonderdrukking, kleine bijsnijdingen en kleurcorrecties, verwijdering van stofvlekken en rode ogen, het onscherp maken van gezichten, herschaling van videofragmenten en transcripties van gesprekken. Als voorbeelden van betekenisveranderingen die wel markering vereisen noemt het document onder meer door AI gegenereerde samenvattingen van tekst, parafraseren of herschrijven dat stijl, structuur en betekenis verandert, het verwijderen, vervangen of invoegen van objecten of personen, gezichtsvervanging, de synthese van realistische spraak in de stem van een specifieke persoon en het samenstellen van composietbeelden.

• Vindplaats: Commission Guidelines C(2026) 5054 final, sectie 4.3, randnummers (90) tot en met (92), en de bijbehorende voorbeeldenlijstenpraxikon:eu:ai-act:source:commission-article-50-guidelinesOpen officiële bron

De scheidslijn ligt bij betekenis, niet bij moeite of bij de vraag of er een mens aan te pas kwam. Dat leidt tot twee uitkomsten die veel organisaties verrassen. De eerste: een door AI gemaakte samenvatting staat expliciet aan de markeringskant. Samenvatten voelt als bewerken, maar de richtsnoer schaart het bij semantische verandering. Wie automatisch samenvattingen genereert bij artikelen, verslagen of dossiers, zit dus in de markeringsplicht. De tweede, spiegelbeeldig: een door AI gemaakte vertaling staat aan de vrijgestelde kant, net als transcriptie. Dat is precies andersom dan de intuitie van veel redacties. Let ten slotte op punt (92): de vraag is niet wat uw tool kan, maar wat er in het concrete geval met de content is gebeurd. Dezelfde tool kan bij het ene gebruik buiten de plicht vallen en bij het andere erbinnen.

• Vindplaats: Commission Guidelines C(2026) 5054 final, sectie 4.3, randnummers (90) tot en met (92), en de bijbehorende voorbeeldenlijstenpraxikon:eu:ai-act:source:commission-article-50-guidelinesOpen officiële bron

Deel uw AI-toepassingen in twee bakken in: bewerken zonder betekenisverandering en produceren of veranderen van betekenis. Zet daarbij samenvatten, herschrijven, beeldbewerking waarbij personen of objecten verdwijnen of verschijnen, en stemklonen uitdrukkelijk in de tweede bak, en spellingscorrectie, opmaak, vertaling en transcriptie in de eerste. Leg de indeling per toepassing vast met een korte motivering, want de richtsnoer eist een beoordeling per geval en niet per tool.

• Vindplaats: Commission Guidelines C(2026) 5054 final, sectie 4.3, randnummers (90) tot en met (92), en de bijbehorende voorbeeldenlijstenpraxikon:eu:ai-act:source:commission-article-50-guidelinesOpen officiële bron