Praxikon
Alle verplichtingen
Van toepassingv1.0.0

Artikel 55: GPAI-modellen met systeemrisico

Aanvullende plichten voor de zwaarste AI-modellen voor algemene doeleinden, bovenop Artikel 53.

De officiële bron blijft leidend. Deze algemene duiding is geen juridisch advies.

Status
Van toepassing
Toepassingsmoment
2 augustus 2025
Versie
1.0.0
Laatst gecontroleerd
8 augustus 2026

Voor wie dit relevant is

Wanneer dit geldt

  • Aanbieder van een GPAI-model

    Een partij die een AI-model voor algemene doeleinden op de Uniemarkt aanbiedt.

  1. 1Het GPAI-model heeft capaciteiten met grote impact, vermoed bij cumulatieve trainingsrekenkracht boven 10^25 FLOPs, of is door de Commissie aangewezen.

Wat de officiële bron vastlegt

Artikel 55 verplicht aanbieders van GPAI-modellen met systeemrisico tot modelevaluaties met adversarial testen, beoordeling en mitigatie van systeemrisico’s op Unieniveau, registratie en melding van ernstige incidenten, en passende cyberbeveiliging van model en infrastructuur. De verplichtingen gelden sinds 2 augustus 2025; de handhaving door het AI Office is sinds 2 augustus 2026 actief.

Onze duiding

De 10^25 FLOPs-drempel is een vermoeden, geen grens waar u zich achter kunt verschuilen: de Commissie kan modellen ook op capaciteiten aanwijzen, en finetuning bovenop een bestaand model kan onder omstandigheden een eigen kwalificatie opleveren.

Wat u nu kunt doen

Modelaanbieders in de buurt van de drempel: richt de drempelbewaking nu in en sluit aan bij de Code of Practice om de bewijslast te dragen.

  1. 01

    Voer modelevaluaties en risicomitigatie uit

    Evalueer het model inclusief adversarial testen, beoordeel en mitigeer systeemrisico’s, meld ernstige incidenten en beveilig het model.

Wat u moet vastleggen

Systeemrisicodossier

Evaluatieresultaten, risicobeoordelingen, mitigaties, incidentmeldingen en beveiligingsmaatregelen per modelversie.

Borging en hercontrole

  • Drempelbewaking rekenkracht

    Bewaak de cumulatieve trainingsrekenkracht en meld de Commissie wanneer de drempel bereikt wordt.

Openbare hulpmiddelen

Voorwaarden en uitzonderingen

  • De GPAI Code of Practice kan na de adequaatheidsbeoordeling dienen als middel om naleving aan te tonen.

Officiële bronnen en locators

  • EU AI-verordening 2024/1689

    Europees Parlement en Raad | original-oj-2024-07-12

    Bronlocator: Article 55(1)-(2) with Article 51 and Article 52

Wat hierin is veranderd

Momenten waarop deze verplichting ging gelden, verschoof of officiele uitleg kreeg.

  • 2027-08-02 | komt eraan

    Bestaande GPAI-modellen moeten voldoen

    Modellen die voor 2 augustus 2025 op de markt kwamen, krijgen tot 2 augustus 2027 de tijd.

  • 2025-08-02 | van toepassing

    GPAI-modelverplichtingen gelden

    Sinds 2 augustus 2025 gelden de plichten voor aanbieders van AI-modellen voor algemene doeleinden.

  • 2025-07-18 | uitleg

    Richtsnoeren over de reikwijdte van de GPAI-plichten

    De Commissie legt uit wanneer iemand aanbieder van een GPAI-model wordt, onder meer bij finetuning.

Bekijk de volledige tijdlijn

Wat lidstaten hiermee doen

Gedateerde signalen uit de handhavingstracker die naar deze verplichting verwijzen.

  • EU | 2026-08-02 | Europese Commissie / AI Office

    Handhavingsbevoegdheden GPAI en artikel 50 actief

    Sinds 2 augustus 2026 kan de Europese Commissie via het AI Office de GPAI-verplichtingen handhaven en zijn de nationale autoriteiten bevoegd de transparantieverplichtingen van artikel 50 te handhaven. Ook de meeste overige verplichtingen van de AI-verordening zijn vanaf deze datum van toepassing.

    Europese Commissie (digital-strategy.ec.europa.eu)

  • EU | 2025-07-18 | Europese Commissie / AI Office

    Richtsnoeren voor aanbieders van general-purpose AI-modellen

    De Commissie publiceert richtsnoeren die verduidelijken wie als aanbieder van een general-purpose AI-model geldt, wanneer een model systeemrisico heeft en hoe het AI Office de GPAI-verplichtingen zal toepassen, inclusief uitzonderingen voor bepaalde open-sourcemodellen. Deze richtsnoeren vormen samen met de GPAI Code of Practice het handhavingskader waarop het AI Office zich sinds 2 augustus 2026 baseert.

    Europese Commissie (digital-strategy.ec.europa.eu)

  • EU | 2025-07-10 | Europese Commissie / AI Office

    GPAI Code of Practice gepubliceerd

    Het AI Office publiceert de definitieve Code of Practice voor aanbieders van general-purpose AI-modellen, met hoofdstukken over transparantie, auteursrecht en veiligheid. De Commissie en de AI Board beoordelen de code vervolgens als adequaat vrijwillig instrument om naleving van de GPAI-verplichtingen aan te tonen. 21 partijen ondertekenen de volledige code, waaronder Amazon, Anthropic, Google, IBM, Microsoft, OpenAI en Mistral AI; xAI tekent alleen het hoofdstuk veiligheid en moet naleving van de transparantie- en auteursrechtverplichtingen op andere wijze aantonen. Kort daarna volgen de richtsnoeren over de reikwijdte van de GPAI-verplichtingen (18 juli 2025) en het sjabloon voor de samenvatting van trainingsdata (24 juli 2025).

    Europese Commissie (digital-strategy.ec.europa.eu)

Open de handhavingstracker

Versiehistorie

  1. v1.0.0

    2 augustus 2025

    Artikel 55: GPAI-modellen met systeemrisico

    Aanvullende plichten voor de zwaarste AI-modellen voor algemene doeleinden, bovenop Artikel 53.

Uitvoering

Van verplichting naar geregeld en aantoonbaar

Weten waar u staat is stap één. Embed AI vertaalt deze verplichting naar een concrete aanpak voor uw organisatie: scope, eigenaarschap, register en bewijs.

Bekijk de aanpak van Embed AI

Voor AI-agents en integraties

Deze pagina en de machine-uitvoer komen uit hetzelfde versieerbare object. Gebruik de API voor deterministische filters op rol, onderwerp en tijd.