Artikel 72: post-market monitoring
Systematische bewaking van hoog-risico AI in de praktijk, na marktintroductie.
Artikel 72 verplicht aanbieders tot een post-market monitoringsysteem met een plan dat deel uitmaakt van de technische documentatie, om relevante praktijkdata te verzamelen en de blijvende naleving van afdeling 2 te evalueren.
Praxikon houdt Artikel 72: post-market monitoring uit de EU AI Act bij, getoetst aan de officiële bron op 6 september 2026, met per uitspraak de vindplaats erbij.
- Status
- Van toepassing
- Toepassingsmoment
- 2 augustus 2026
- Versie
- 2.0.0
- Laatst gecontroleerd
- 6 september 2026
Reviewstatus: tegen de officiële bron gelegd (6 september 2026). Volgende controle uiterlijk 5 maart 2027. De controledatum is de kennisdatum van deze versie; een latere hercontrole is niet vastgelegd.
Van bron naar bewijs
Waarom deze verplichting geldt, wat zij van u vraagt en waarmee u dat aantoont.
Geldt
Van toepassing · 2 augustus 2026
Voor wie
- Gebruiksverantwoordelijke
- Aanbieder van een AI-systeem
Wat u doet
Stel een post-market monitoringplan op
Wat u vastlegt
Monitoringplan en -rapportages
Officiële bron
Voor wie dit relevant is
Wanneer dit geldt
Gebruiksverantwoordelijke
Een organisatie die een AI-systeem onder haar gezag gebruikt, buiten persoonlijk niet-professioneel gebruik.
Aanbieder van een AI-systeem
Een partij die een AI-systeem ontwikkelt of laat ontwikkelen en het onder eigen naam aanbiedt.
- 1De aanbieder heeft een hoog-risico systeem op de markt; gebruiksverantwoordelijken leveren via monitoring en signalen de praktijkdata.
Wat de officiële bron vastlegt
Deze bepaling wordt in geen van de drie punten van artikel 113, derde alinea, genoemd en valt daarmee onder de algemene toepassingsdatum van de tweede alinea: 2 augustus 2026. De verschuiving naar 2 december 2027 en 2 augustus 2028 in punt c) betreft uitsluitend hoofdstuk III, de afdelingen 1, 2 en 3, met uitzondering van artikel 6, lid 5. Wanneer er praktisch een AI-systeem met een hoog risico kan bestaan waarop deze bepaling ziet, is een tweede vraag: via artikel 6, lid 2, en bijlage III is dat 2 december 2027 en via artikel 6, lid 1, en bijlage I 2 augustus 2028. Die praktische datum staat in high_risk_regime_from en niet in deadline_at. Zo is besluit D1 van 6 september 2026 vastgelegd; zie data/ai-act/review/decision-d1-application-dates.json.
Onze duiding
De officiële bron blijft leidend. Deze algemene duiding is geen juridisch advies.
Compliance stopt niet bij livegang: dit artikel maakt van naleving een doorlopende toestand. Voor gebruiksverantwoordelijken is dit ook de basis om afwijkingen bij de leverancier af te dwingen.
Wat u nu kunt doen
Ontwerp de monitoring samen met de logging van Artikel 12: dezelfde datastromen voeden beide plichten.
- 01
Stel een post-market monitoringplan op
Verzamel en analyseer systematisch praktijkdata over de prestaties en naleving van het systeem gedurende zijn levensduur.
Wat u moet vastleggen
Monitoringplan en -rapportages
Het plan als onderdeel van de technische documentatie plus de periodieke analyses en opvolgacties.
Borging en hercontrole
Signaal-naar-actie-loop
Borg dat praktijksignalen (afwijkingen, klachten, incidenten) aantoonbaar tot analyse en zo nodig maatregelen leiden.
Openbare hulpmiddelen
Volledige tekst van Artikel 72
De volledige wettekst in de publieke AI Act Explorer.
Voorwaarden en uitzonderingen
- Het plan mag proportioneel zijn aan de aard van het systeem en aansluiten bij bestaande sectorale monitoringregimes.
Officiële bronnen en locators
EU AI-verordening 2024/1689
Europees Parlement en Raad | original-oj-2024-07-12
Bronlocator: Artikel 72, leden 1 tot en met 4
EU AI-verordening 2024/1689
Europees Parlement en Raad | original-oj-2024-07-12
Bronlocator: Artikel 113, tweede alinea
Digital Omnibus over AI 2026/1744
Europees Parlement en Raad | official-journal-2026-07-24
Bronlocator: Artikel 1, punt 40, onder b), tot vervanging van artikel 113, derde alinea, punt c)
Verwijzen naar dit object
Citeerblok
Neem deze verwijzing over in uw advies, artikel of dossier. De identifier, de versie en de hash maken de uitspraak later terugvindbaar, ook wanneer de dataset intussen verder is gegaan.
Bronvermelding
Praxikon, "Artikel 72: post-market monitoring", praxikon:eu:ai-act:obligation:article-72-post-market-monitoring@2.0.0, dataset praxikon:sys:registry:dataset:ai-act-implementation-graph 2.2.0 (schema 1.5.0), effective_at 2026-07-27T00:00:00.000Z, known_at 2026-09-06T00:00:00.000Z, sha256 6fe04840ffe25ded5e84488a9486d4fa3f46720b9c66ce47d2244110d9e33098, https://www.praxikon.com/nl/verplichtingen/article-72-post-market-monitoring (https://www.praxikon.com/api/v1/obligations?id=praxikon%3Aeu%3Aai-act%3Aobligation%3Aarticle-72-post-market-monitoring&effective_at=2026-07-27&known_at=2026-09-06&lang=nl, geraadpleegd 2026-09-15)
Korte vorm
praxikon:eu:ai-act:obligation:article-72-post-market-monitoring@2.0.0 (sha256 6fe04840)
BibTeX
@misc{praxikon-eu-ai-act-obligation-article-72-post-market-monitoring-2-0-0,
author = {{Praxikon}},
title = {Artikel 72: post-market monitoring},
year = {2026},
version = {2.0.0},
number = {praxikon:eu:ai-act:obligation:article-72-post-market-monitoring},
howpublished = {AI Act Change \& Evidence Graph, dataset 2.2.0, schema 1.5.0},
note = {effective_at 2026-07-27T00:00:00.000Z; known_at 2026-09-06T00:00:00.000Z; sha256 6fe04840ffe25ded5e84488a9486d4fa3f46720b9c66ce47d2244110d9e33098},
url = {https://www.praxikon.com/nl/verplichtingen/article-72-post-market-monitoring},
urldate = {2026-09-15},
language = {nl}
}CSL JSON
[
{
"id": "praxikon:eu:ai-act:obligation:article-72-post-market-monitoring@2.0.0",
"type": "dataset",
"title": "Artikel 72: post-market monitoring",
"container-title": "AI Act Change & Evidence Graph",
"publisher": "Praxikon",
"version": "2.0.0",
"number": "praxikon:eu:ai-act:obligation:article-72-post-market-monitoring",
"URL": "https://www.praxikon.com/nl/verplichtingen/article-72-post-market-monitoring",
"language": "nl",
"issued": {
"date-parts": [
[
2026,
9,
6
]
]
},
"accessed": {
"date-parts": [
[
2026,
9,
15
]
]
},
"note": "dataset praxikon:sys:registry:dataset:ai-act-implementation-graph 2.2.0; schema 1.5.0; effective_at 2026-07-27T00:00:00.000Z; known_at 2026-09-06T00:00:00.000Z; sha256 6fe04840ffe25ded5e84488a9486d4fa3f46720b9c66ce47d2244110d9e33098; retrieved_from https://www.praxikon.com/api/v1/obligations?id=praxikon%3Aeu%3Aai-act%3Aobligation%3Aarticle-72-post-market-monitoring&effective_at=2026-07-27&known_at=2026-09-06&lang=nl; licence https://www.praxikon.com/nl/legal/terms"
}
]Hoe u een verwijzing later controleert, staat in de methodologie. Voorwaarden
Wat hierin is veranderd
Momenten waarop deze verplichting ging gelden, verschoof of officiele uitleg kreeg.
2027-09-02 | komt eraan
Sjabloon voor het plan voor monitoring na het in de handel brengen wordt een richtsnoer, uiterlijk 2 september 2027
Artikel 72, lid 3, is vervangen. De oorspronkelijke tekst schreef een uitvoeringshandeling met een sjabloon voor, uiterlijk 2 februari 2026, en die termijn was verstreken zonder handeling. Sinds 27 juli 2026 gaat het om een richtsnoer met sjabloon, vast te stellen uiterlijk 2 september 2027. Er is dus geen achterstallige uitvoeringshandeling; wie op het oude sjabloon wacht, wacht op iets dat niet meer komt.
Versiehistorie
v2.0.0
27 juli 2026
Artikel 72: post-market monitoring
Systematische bewaking van hoog-risico AI in de praktijk, na marktintroductie.
v1.0.0
27 juli 2026
Artikel 72: post-market monitoring
Systematische bewaking van hoog-risico AI in de praktijk, na marktintroductie.
Correcties op deze verplichting
Er is geen inhoudelijke correctie op dit object vastgelegd.
Open het correctielogboek
Hulp bij de uitvoering
Zahed Ashkara, jurist en freelance AI & Privacy Consultant, begeleidt via Embed AI de uitvoering met uw team.
Bekijk AI-governance via Embed AIVoor AI-agents en integraties
Deze pagina en de machine-uitvoer komen uit hetzelfde versieerbare object. Gebruik de API voor deterministische filters op rol, onderwerp en tijd.