De AI Act-handhaving heeft nu drie verschillende meldroutes

Deze analyse verscheen eerder als wekelijkse Praxikon-nieuwsbrief.

<h2>De handhaving is niet één loket</h2> <p>Sinds 2 augustus zijn de handhavingsbevoegdheden onder de AI Act operationeel. De Europese Commissie heeft de bijbehorende structuur afgelopen week concreet gemaakt met drie verschillende meldroutes. Het onderscheid is belangrijk, want een melding bij het verkeerde loket valt buiten de bevoegdheid of moet worden doorgeleid.</p> <ul> <li><strong>De AI Act Complaint Tool.</strong> Natuurlijke personen en organisaties kunnen hiermee een klacht indienen over een mogelijke overtreding door een aanbieder of gebruiksverantwoordelijke van een AI-systeem dat onder het toezicht van het AI Office valt. Dit kanaal is niet anoniem en vraagt om identificatie, het land van het incident en een concrete beschrijving met zo mogelijk bewijsstukken.</li> <li><strong>De AI Act Whistleblower Tool.</strong> Dit is het beveiligde, anonieme kanaal voor mensen die beroepsmatig verbonden zijn aan een aanbieder van een GPAI-model of een AI-systeem binnen de bevoegdheid van het AI Office. Zij kunnen in elke officiële EU-taal documenten indienen en anoniem vervolgvragen beantwoorden.</li> <li><strong>Het GPAI-kanaal voor downstream aanbieders.</strong> Een aanbieder die een model van een andere GPAI-aanbieder in zijn eigen AI-systeem integreert, kan hier klagen over mogelijke schendingen van de artikelen 53 tot en met 55, bijvoorbeeld ontbrekende technische informatie, auteursrechtbeleid of informatie over systeemrisico's.</li> </ul> <h2>Wat betekent dit voor uw organisatie?</h2> <p>De meeste organisaties vallen met hun eigen chatbot, deepfakebeleid of AI-content niet rechtstreeks onder het toezicht van het AI Office. De naleving van artikel 50 wordt hoofdzakelijk gecontroleerd door de nationale markttoezichthouders. Het Europese klachtenloket is alleen bevoegd voor AI-systemen binnen het specifieke toezichtsdomein van het AI Office. De Commissie kan een klacht, met toestemming van de klager, wel doorsturen naar de bevoegde nationale toezichthouder.</p> <p>Voor organisaties verandert daardoor vooral de bewijspraktijk. Een klacht kan nu rechtstreeks ontstaan bij een klant, medewerker, zakelijke afnemer of leverancier. Uw dossier moet niet alleen laten zien dát een disclosure of controle bestaat, maar ook wie verantwoordelijk is, wanneer de controle is uitgevoerd en welke leveranciersinformatie eraan ten grondslag ligt.</p> <h2>Actie voor deze week</h2> <p>Maak voor één publiek zichtbaar AI-systeem een compact klachtendossier. Leg vijf zaken vast: uw rol als aanbieder of gebruiksverantwoordelijke, de toepasselijke transparantieplicht, de zichtbare disclosure, de interne eigenaar en de technische informatie van uw leverancier. Test daarna of legal, compliance en de operationele eigenaar hetzelfde antwoord geven op de vraag waar een klacht terechtkomt en wie binnen 24 uur het bewijs kan aanleveren.</p> <p>Draait uw dossier straks op de vraag wie iets kan aantonen: bekijk hoe u met het <a href="https://learnwize.ai/nl/artikel-4-bewijsdossier?utm_source=praxikon&utm_medium=referral&utm_campaign=praxikon_weekly&utm_content=editie-2026-08-11">Artikel 4 bewijsdossier van LearnWize</a> per rol vastlegt wie getraind is, wie eigenaar is en wie het bewijs binnen 24 uur kan aanleveren.</p> <p>Tot volgende week dinsdag.<br/>Zahed Ashkara<br/>Praxikon</p>