Artikel 7: Voorwaarden voor toestemming
Praxikon houdt artikel 7 (Voorwaarden voor toestemming) uit de AVG, naast de EU AI Act bij, met per uitspraak de vindplaats erbij.
Wat regelt artikel 7?
Artikel 7 stelt de voorwaarden waaraan toestemming moet voldoen als u die als grondslag gebruikt. Lid 1 legt de bewijslast bij de verwerkingsverantwoordelijke: die moet kunnen aantonen dat de betrokkene toestemming heeft gegeven. Lid 2 eist dat een verzoek om toestemming in een document dat ook over andere zaken gaat duidelijk herkenbaar, begrijpelijk en in eenvoudige taal is. Lid 3 geeft de betrokkene het recht om toestemming op elk moment in te trekken, net zo makkelijk als die is gegeven, en lid 4 bepaalt dat bij de vraag of toestemming vrij is, zeer zwaar meeweegt of een dienst afhankelijk is gemaakt van toestemming die voor die dienst niet nodig is; overweging 43 gaat er dan van uit dat de toestemming niet vrij is. Het artikel bestaat omdat toestemming alleen echte bescherming biedt als zij vrij, geïnformeerd en herroepbaar is.
Kernbegrip: Vrije toestemming: een keuze die de betrokkene echt kan weigeren of intrekken zonder nadeel, en die niet als voorwaarde aan een dienst is gekoppeld (lid 4)
Raakt direct:verwerkingsverantwoordelijkebetrokkene
Duiding door Praxikon op basis van de tekst en de overwegingen; de officiële tekst hieronder gaat voor.
Officiële tekst
Bron: EUR-Lex, Verordening (EU) 2016/679. Officiële tekst, ongewijzigd overgenomen.
Wat betekent dit voor u?
Verwerkingsverantwoordelijke
Bewaar bewijs van elke toestemming: wie, wanneer, waarvoor en hoe (lid 1). Vraag toestemming apart en in eenvoudige taal, niet verstopt in algemene voorwaarden (lid 2), en volgens overweging 32 met een duidelijke actieve handeling: geen vooraf aangevinkt vakje en geen stilzwijgen. Maak intrekken even simpel als geven en vertel de betrokkene vooraf dat intrekken kan (lid 3); koppel een dienst niet aan toestemming die voor die dienst niet nodig is (lid 4).
Functionaris gegevensbescherming
Controleer bij elke toestemmingsflow of de organisatie de toestemming kan aantonen (lid 1), of het verzoek los staat van andere zaken (lid 2) en of intrekken even makkelijk is als geven (lid 3). Let volgens overweging 43 op situaties met een duidelijke wanverhouding tussen betrokkene en verwerkingsverantwoordelijke, met name wanneer de verwerkingsverantwoordelijke een overheidsinstantie is.
Betrokkene
U hoeft niets te bewijzen: de organisatie moet aantonen dat u toestemming gaf (lid 1). U mag uw toestemming op elk moment intrekken, net zo makkelijk als u die gaf, zonder dat de verwerking van daarvoor onrechtmatig wordt (lid 3). Wordt een dienst geweigerd omdat u geen toestemming geeft voor iets dat voor die dienst niet nodig is, dan weegt dat volgens lid 4 zeer zwaar mee en gaat overweging 43 ervan uit dat uw toestemming niet vrij is gegeven.
Compliance checklist
Gerelateerde overwegingen
Toestemming dient te worden gegeven door middel van een duidelijke actieve handeling, bijvoorbeeld een schriftelijke verklaring, ook met elektronische middelen, of een mondelinge verklaring, waaruit b...
(33)Het is vaak niet mogelijk op het ogenblik waarop de persoonsgegevens worden verzameld, het doel van de gegevensverwerking voor wetenschappelijke onderzoeksdoeleinden volledig te omschrijven. Daarom mo...
(42)Indien de verwerking plaatsvindt op grond van toestemming van de betrokkene, moet de verwerkingsverantwoordelijke kunnen aantonen dat de betrokkene toestemming heeft gegeven voor de verwerking. Met na...
(43)Om ervoor te zorgen dat toestemming vrijelijk wordt verleend, mag toestemming geen geldige rechtsgrond zijn voor de verwerking van persoonsgegevens in een specifiek geval wanneer er sprake is van een ...
Meer rechtspraak, richtsnoeren en boetes
Aanvullend op het overzicht onderaan deze pagina: uitspraken, richtsnoeren en boetes die dit artikel uitleggen of toepassen, nieuwste eerst. Elk item is nagelopen tegen de officiële bron.
Rechtspraak (4)
- 27 oktober 2022 · C-129/21 · HvJ EUProximus
Opname in openbare telefoongidsen vereist toestemming in de zin van de AVG. Een verzoek om verwijdering uit gidsen is een beroep op het recht op wissing, en de gidsaanbieder moet andere aanbieders en zoekmachines redelijkerwijs informeren.
- 11 november 2020 · C-61/19 · HvJ EUOrange Romania
De verwerkingsverantwoordelijke moet aantonen dat de betrokkene actief en geïnformeerd toestemming gaf. Een door de verkoper aangevinkt vakje in een contract bewijst dat niet.
- 1 oktober 2019 · C-673/17 · HvJ EUPlanet49
Een vooraf aangevinkt vakje levert geen geldige toestemming voor cookies op. De gebruiker moet ook horen hoe lang cookies werken en of derden er toegang toe hebben.
- 29 juli 2019 · C-40/17 · HvJ EURichtlijn 95/46Fashion ID
Een website met een Facebook-knop is gezamenlijk verwerkingsverantwoordelijke, maar alleen voor het verzamelen en doorsturen van bezoekersgegevens. Consumentenorganisaties mogen namens betrokkenen procederen.
Richtsnoeren (3)
- 9 oktober 2025 · EDPB en Europese CommissieConsultatieversieGezamenlijke richtsnoeren over de wisselwerking tussen de digitalemarktenverordening en de algemene verordening gegevensbescherming
Ontwerp van EDPB en Europese Commissie dat uitlegt hoe poortwachters de verplichtingen uit de DMA en de AVG op samenhangende wijze naleven, onder meer bij toestemming en gegevensportabiliteit.
- 17 april 2024 · EDPBAdvies 08/2024 over geldige toestemming bij 'consent or pay'-modellen van grote onlineplatforms
Beoordeelt wanneer grote onlineplatforms die gebruikers laten kiezen tussen toestemming voor gedragsgerichte advertenties en betalen, geldige en vrij gegeven toestemming verkrijgen.
- 14 februari 2023 · v2.0 · EDPBRichtsnoeren 03/2022 over misleidende ontwerppatronen in interfaces van socialemediaplatforms: hoe ze te herkennen en te vermijden
Beschrijft soorten misleidende ontwerppatronen in interfaces van sociale media en hoe die botsen met de AVG, met praktische aanbevelingen voor ontwerpers.
Lijn in de rechtspraakToestemming en cookies
Wanneer is toestemming geldig?
- Planet49 (2019)Een vooraf aangevinkt vakje is geen toestemming.
- Richtsnoeren 05/2020 inzake toestemming overeenkomstig Verordening 2016/679 (2020)Het EDPB: cookiemuren en scrollen leveren geen geldige toestemming op.
- Orange Romania (2020)De verwerkingsverantwoordelijke moet de toestemming bewijzen.
- Meta Platforms v Bundeskartellamt (2023)Een dominante positie sluit toestemming niet uit, maar weegt zwaar.
- Advies 08/2024 over geldige toestemming bij 'consent or pay'-modellen van grote onlineplatforms (2024)Betalen of toestemmen bij grote platforms is meestal geen vrije keuze.
- Inteligo Media (2025)Binnen de soft opt-in van de e-privacyrichtlijn is geen aparte AVG-grondslag nodig.
- Digital Omnibus: voorstel tot wijziging van de AVG (2025)Voorstel om cookieregels naar de AVG te verplaatsen.
Gecontroleerd op 5 november 2026
Veelgestelde vragen
Samenhang
Wat samenhangt met artikel 7 AVG
Rechtspraak
- Meta tegen Bundeskartellamt: mededingingsautoriteit mag AVG-inbreuk vaststellen, strenge eisen aan grondslagen voor gepersonaliseerde advertenties
2023-07-04 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Grote kamer), Meta Platforms Inc., Meta Platforms Ireland Ltd en Facebook Deutschland GmbH tegen Bundeskartellamt
Richtsnoeren
- Richtsnoeren 05/2020 over toestemming onder Verordening 2016/679
2020-05-04 · definitief, European Data Protection Board (EDPB)
Wetgeving in beweging
- Voorstel: toestemming en bezwaar via machineleesbare browsersignalen (nieuw artikel 88b AVG)
2025-11-19 · in onderhandeling, Europese Commissie
- Voorstel: cookieregels van ePrivacy naar de AVG, met nieuwe uitzonderingen en zesmaandenregel (nieuw artikel 88a AVG en artikel 5, lid 3 ePrivacy)
2025-11-19 · in onderhandeling, Europese Commissie