Artikel 83: Algemene voorwaarden voor het opleggen van administratieve geldboeten
Praxikon houdt artikel 83 (Algemene voorwaarden voor het opleggen van administratieve geldboeten) uit de AVG, naast de EU AI Act bij, met per uitspraak de vindplaats erbij.
Wat regelt artikel 83?
Artikel 83 bepaalt wanneer en hoe een toezichthoudende autoriteit een administratieve geldboete kan opleggen. Elke boete moet in het concrete geval doeltreffend, evenredig en afschrikkend zijn (lid 1) en kan naast of in plaats van de andere maatregelen uit artikel 58 lid 2 komen (lid 2). Lid 2 geeft daarnaast een lijst factoren die meewegen bij de vraag of er een boete komt en hoe hoog, zoals de aard, ernst en duur van de inbreuk, opzet of nalatigheid, schadebeperking, samenwerking met de toezichthouder, eerdere inbreuken en de manier waarop de toezichthouder van de inbreuk hoorde. Lid 4 en lid 5 verdelen de verplichtingen van de AVG in twee categorieën met elk een eigen maximum: tot 10 miljoen euro of 2 procent van de wereldwijde jaaromzet voor onder meer de verplichtingen van de artikelen 25 tot en met 39, en tot 20 miljoen euro of 4 procent voor onder meer de basisbeginselen, de rechten van betrokkenen en doorgiften, waarbij steeds het hoogste bedrag geldt; lid 3 begrenst de totale boete bij meerdere samenhangende inbreuken tot het maximum van de zwaarste. Het artikel bestaat om de handhaving in de hele EU te versterken en gelijk te trekken, met procedurele waarborgen voor wie een boete krijgt (lid 8 en overweging 148 en 150).
Kernbegrip: Doeltreffend, evenredig en afschrikkend: de drie eisen waaraan elke boete moet voldoen, zodat de boete werkt, past bij de inbreuk en anderen ervan weerhoudt hetzelfde te doen
Raakt direct:toezichthouderverwerkingsverantwoordelijkeverwerkerlidstaatCommissie
Duiding door Praxikon op basis van de tekst en de overwegingen; de officiële tekst hieronder gaat voor.
Officiële tekst
Bron: EUR-Lex, Verordening (EU) 2016/679. Officiële tekst, ongewijzigd overgenomen.
Wat betekent dit voor u?
Verwerkingsverantwoordelijke
De factoren van lid 2 bepalen mede of u een boete krijgt en hoe hoog: of u schade voor betrokkenen heeft beperkt (onder c), welke technische en organisatorische maatregelen u volgens de artikelen 25 en 32 had getroffen (onder d), of u met de toezichthouder heeft samengewerkt (onder f), of u de inbreuk zelf heeft gemeld (onder h) en of u bent aangesloten bij een goedgekeurde gedragscode volgens artikel 40 of certificering volgens artikel 42 (onder j). Overtreedt u met dezelfde of samenhangende verwerkingen meerdere bepalingen, dan is de totale boete niet hoger dan het maximum voor de zwaarste inbreuk (lid 3).
Verwerker
Ook u kunt rechtstreeks een boete krijgen: lid 4 onder a noemt de verplichtingen van de verwerker uitdrukkelijk, bijvoorbeeld die uit de artikelen 25 tot en met 39, en lid 5 onder c dekt de regels over doorgifte in de artikelen 44 tot en met 49, die ook voor verwerkers gelden. Dezelfde factoren uit lid 2 wegen bij u mee, zoals de mate van uw verantwoordelijkheid en uw samenwerking met de toezichthouder.
Functionaris gegevensbescherming
U helpt de organisatie de factoren uit lid 2 aantoonbaar te maken: vastgelegde maatregelen volgens de artikelen 25 en 32, een werkende procedure om inbreuken te melden en de opvolging van eerdere maatregelen van de toezichthouder over hetzelfde onderwerp (onder i). U wijst erop dat een boete naast of in plaats van de maatregelen uit artikel 58 lid 2 kan komen (lid 2).
Compliance checklist
Gerelateerde overwegingen
Met het oog op een krachtiger handhaving van de regels van deze verordening dienen straffen, met inbegrip van administratieve geldboeten, te worden opgelegd voor elke inbreuk op de verordening, naast ...
(149)De lidstaten moeten de regels betreffende straffen voor inbreuken op deze verordening kunnen vaststellen, onder meer voor inbreuken op nationale regels ingevolge en binnen de grenzen van deze verorden...
(150)Teneinde de administratieve straffen tegen inbreuken op deze verordening te versterken en te harmoniseren dient iedere toezichthoudende autoriteit bevoegd te zijn om administratieve geldboeten op te l...
(151)De rechtssystemen van Denemarken en Estland laten de in deze verordening beschreven administratieve geldboeten niet toe. De regels over administratieve geldboeten kunnen op een zodanige wijze worden t...
(152)Waar deze verordening niet voorziet in een harmonisering van de administratieve straffen of indien nodig in andere gevallen, bijvoorbeeld bij ernstige inbreuken op deze verordening, dienen de lidstate...
Kruisverwijzingen
Meer rechtspraak, richtsnoeren en boetes
Aanvullend op het overzicht onderaan deze pagina: uitspraken, richtsnoeren en boetes die dit artikel uitleggen of toepassen, nieuwste eerst. Elk item is nagelopen tegen de officiële bron.
Rechtspraak (3)
- 13 februari 2025 · C-383/23 · HvJ EUILVA
Het maximum van een AVG-boete wordt berekend op de wereldwijde jaaromzet van het hele concern, ook als alleen een dochter wordt beboet.
- 11 april 2024 · C-741/21 · HvJ EUjuris
Een schending is op zichzelf geen immateriële schade. De verwerkingsverantwoordelijke ontsnapt niet aan de vergoedingsplicht door te wijzen op een fout van een medewerker, en de boetecriteria van artikel 83 bepalen de hoogte van de vergoeding niet.
- 5 december 2023 · C-683/21 · HvJ EUNacionalinis visuomenės sveikatos centras
Wie een app laat bouwen en meebeslist over doelen en middelen, kan verwerkingsverantwoordelijke zijn zonder zelf te verwerken. Gezamenlijke verantwoordelijkheid vereist geen onderlinge regeling, en een boete vereist opzet of nalatigheid.
Richtsnoeren (3)
- 17 september 2026 · v1.0 · EDPBConsultatieversieRichtsnoeren 04/2026 over de toepassing van de bevoegdheid om administratieve geldboeten op te leggen in verhouding tot andere corrigerende bevoegdheden onder de AVG
Beschrijft wanneer een toezichthouder een boete oplegt in plaats van of naast andere corrigerende maatregelen, en hoe de criteria uit de AVG daarbij worden gewogen.
- 24 mei 2023 · v2.1 · EDPBRichtsnoeren 04/2022 over de berekening van administratieve geldboeten onder de AVG
Beschrijft de methode in vijf stappen die toezichthouders gebruiken om de hoogte van een AVG-boete te berekenen.
- 3 oktober 2017 · WP253 · Artikel 29-werkgroepRichtsnoeren over de toepassing en vaststelling van administratieve geldboeten voor de toepassing van Verordening 2016/679
Beschrijft de beginselen en criteria waarmee toezichthouders bepalen of een boete passend is naast of in plaats van andere corrigerende maatregelen.
Lijn in de rechtspraakToezicht en boetes
Wie handhaaft hoe, en wie kan worden beboet?
- Facebook Ireland v GBA (2021)De leidende toezichthouder is het aanspreekpunt, maar andere mogen onder voorwaarden naar de rechter.
- Richtsnoeren 04/2022 over de berekening van administratieve geldboeten onder de AVG (2023)Het EDPB legt de methode voor het berekenen van boetes vast.
- Deutsche Wohnen (2023)Een rechtspersoon kan direct worden beboet, maar alleen bij opzet of nalatigheid.
- Nacionalinis visuomenės sveikatos centras (2023)Ook verwerking door je verwerker kan tot een boete leiden.
- Land Hessen (2024)Niet elke inbreuk vraagt om een corrigerende maatregel.
- Österreichische Datenschutzbehörde v FR (2025)Klachten zijn pas buitensporig als misbruik is aangetoond.
- ILVA (2025)Het boetemaximum volgt de omzet van het hele concern.
- Verordening met aanvullende procedureregels voor AVG-handhaving (2025)Nieuwe procedureregels voor grensoverschrijdende zaken, vanaf 2 april 2027.
- WhatsApp Ireland v EDPB (2026)Een bindend EDPB-besluit is rechtstreeks aan te vechten.
- Richtsnoeren 04/2026 over de toepassing van de bevoegdheid om administratieve geldboeten op te leggen in verhouding tot andere corrigerende bevoegdheden onder de AVG (2026)Het EDPB over de verhouding tussen boetes en andere corrigerende bevoegdheden.
Gecontroleerd op 5 november 2026
Veelgestelde vragen
Samenhang
Wat samenhangt met artikel 83 AVG
Thema’s waarin dit terugkomt
De tegenhanger in de andere wet
Rechtspraak
- Raad van State bevestigt AP-boete van 6.000 euro voor recruitmentbedrijf
2024-05-29 · definitief, Raad van State, Afdeling bestuursrechtspraak
- Deutsche Wohnen: boete aan een rechtspersoon vereist geen aanwijsbare natuurlijke persoon, maar wel schuld
2023-12-05 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Grote kamer), Deutsche Wohnen SE tegen Staatsanwaltschaft Berlin
- Land Hessen: toezichthouder hoeft niet altijd een boete op te leggen als de organisatie zelf al herstelde
2024-09-26 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Eerste kamer), TR tegen Land Hessen
- Raad van State: AP mocht DPG Media beboeten voor standaard vragen van kopie ID, boete gehalveerd naar 262.500 euro
2025-09-24 · definitief, Raad van State, Afdeling bestuursrechtspraak
Richtsnoeren
- Autoriteit Persoonsgegevens publiceert definitief handhavingsbeleid
2026-10-30 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
- Richtsnoeren 04/2026 over wanneer een toezichthouder een AVG-boete oplegt
2026-09-17 · in consultatie, European Data Protection Board (EDPB)
- Consultatie handhavingsbeleid Autoriteit Persoonsgegevens (april 2026)
2026-04-13 · in consultatie, Autoriteit Persoonsgegevens
Handhaving en boetes
- AP verlaagt Kruidvat-boete in bezwaar naar 50.000 euro
2025-05-27 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
- Coolblue krijgt in bezwaar boete van 40.000 euro voor cookies zonder toestemming
2024-12-23 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
Wetgeving in beweging
- Wijziging UAVG: AP verplicht om AVG-sancties openbaar te maken vanaf 1 september 2026
2026-09-01 · van kracht, Wetgever (Tweede Kamer) en Autoriteit Persoonsgegevens