Artikel 15: Recht van inzage van de betrokkeneAI-relevant
Praxikon houdt artikel 15 (Recht van inzage van de betrokkene) uit de AVG, naast de EU AI Act bij, met per uitspraak de vindplaats erbij.
Wat regelt artikel 15?
Artikel 15 geeft iedereen het recht om aan een organisatie te vragen of die persoonsgegevens over hem verwerkt en, als dat zo is, die gegevens in te zien. Bij die inzage hoort ook uitleg: de doeleinden, de categorieën gegevens, de ontvangers, de bewaartermijn, de rechten van de betrokkene, het klachtrecht, de bron als de gegevens niet van de persoon zelf komen, en het bestaan van geautomatiseerde besluitvorming met nuttige informatie over de logica (lid 1). Bij doorgifte naar een land buiten de EU hoort de betrokkene welke waarborgen gelden (lid 2). De organisatie geeft een kopie van de gegevens; de eerste kopie is gratis en bij een elektronisch verzoek komt het antwoord in een gangbaar elektronisch formaat (lid 3), zonder afbreuk te doen aan de rechten van anderen (lid 4). Het artikel bestaat omdat mensen alleen kunnen controleren of een verwerking rechtmatig is als zij weten wat er over hen is vastgelegd (overweging 63).
Kernbegrip: Recht van inzage: het recht om te horen of uw gegevens worden verwerkt en er een kopie van te krijgen, samen met uitleg over het waarom
Raakt direct:verwerkingsverantwoordelijkebetrokkene
Duiding door Praxikon op basis van de tekst en de overwegingen; de officiële tekst hieronder gaat voor.
Raakvlak met de AI Act
Recht op inzage omvat informatie over geautomatiseerde besluitvorming, wat samenhangt met AI Act transparantie (Art. 13) en toegang tot documentatie (Art. 86).
Officiële tekst
Bron: EUR-Lex, Verordening (EU) 2016/679. Officiële tekst, ongewijzigd overgenomen.
Wat betekent dit voor u?
Verwerkingsverantwoordelijke
U bevestigt op verzoek of u gegevens van iemand verwerkt en geeft dan een kopie met de informatie uit lid 1: doel, categorieën, ontvangers, bewaartermijn, rechten, bron en eventuele geautomatiseerde besluitvorming, bijvoorbeeld een AI-systeem dat een score toekent. De eerste kopie is gratis; alleen voor extra kopieën mag u een redelijke vergoeding vragen, en bij een elektronisch verzoek levert u in een gangbaar elektronisch formaat (lid 3). U controleert met redelijke maatregelen de identiteit van de verzoeker (overweging 64) en let erop dat de kopie geen afbreuk doet aan de rechten en vrijheden van anderen (lid 4), zonder daarom alle informatie te weigeren (overweging 63).
Betrokkene
U kunt aan elke organisatie vragen of zij gegevens van u verwerkt en zo ja, welke, waarvoor en aan wie ze zijn of worden verstrekt (lid 1). U krijgt een kopie, de eerste keer gratis, en bij een elektronisch verzoek in een gangbaar elektronisch formaat (lid 3). Verwerkt de organisatie veel over u, dan kan zij u vragen om te preciseren waarop uw verzoek betrekking heeft (overweging 63).
Compliance checklist
Gerelateerde overwegingen
Een betrokkene moet het recht hebben om de persoonsgegevens die over hem zijn verzameld, in te zien, en om dat recht eenvoudig en met redelijke tussenpozen uit te oefenen, zodat hij zich van de verwer...
(64)De verwerkingsverantwoordelijke dient, met name met betrekking tot onlinediensten en online-identificatoren, alle redelijke maatregelen te nemen om de identiteit te controleren van een betrokkene die ...
Kruisverwijzingen
Veelgestelde vragen
Samenhang
Wat samenhangt met artikel 15 AVG
Thema’s waarin dit terugkomt
De tegenhanger in de andere wet
Rechtspraak
- Brillen Rottler: een eerste inzageverzoek kan misbruik zijn als het alleen dient om schadevergoeding te claimen
2026-03-19 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Vierde kamer), Brillen Rottler GmbH & Co. KG tegen TC
- Dun & Bradstreet: recht op begrijpelijke uitleg van een geautomatiseerd besluit, bedrijfsgeheim is geen absolute weigeringsgrond
2025-02-27 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Eerste kamer), CK tegen Magistrat der Stadt Wien, met Dun & Bradstreet Austria GmbH als andere partij
- SCHUFA: kredietscore die derden zwaar laten meewegen is een geautomatiseerd besluit
2023-12-07 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Eerste kamer), OQ tegen Land Hessen, met SCHUFA Holding AG als interveniënt
- Raad van State: AP mocht DPG Media beboeten voor standaard vragen van kopie ID, boete gehalveerd naar 262.500 euro
2025-09-24 · definitief, Raad van State, Afdeling bestuursrechtspraak
Richtsnoeren
- Autoriteit Persoonsgegevens publiceert position paper over Omnibus Digitaal en Omnibus AI
2026-01-13 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
- Richtsnoeren inzake geautomatiseerde individuele besluitvorming en profilering
2018-05-25 · definitief, Article 29 Working Party, bekrachtigd door de European Data Protection Board (EDPB)
Handhaving en boetes
- Netflix krijgt boete van 4,75 miljoen euro voor niet goed informeren van klanten
2024-11-26 · in beroep, Autoriteit Persoonsgegevens
- Clearview AI: boete van 30,5 miljoen euro en dwangsommen voor illegale gezichtendatabase
2024-05-16 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
Wetgeving in beweging
- Voorstel: weigeren van verzoeken bij misbruik van het inzagerecht (artikel 12, lid 5 AVG)
2025-11-19 · voorstel, Europese Commissie