Handhaving
Belastingdienst krijgt boete van 3,7 miljoen euro voor de zwarte lijst FSV
- Datum
- Status
- status niet vastgesteld
- Instantie
- Autoriteit Persoonsgegevens
- Kenmerk
- AP, besluit tot boeteoplegging aan de minister van Financiën van 7 april 2022 (Fraude Signalering Voorziening), bekendgemaakt op 12 april 2022
- Bedrag
- € 3.700.000
Waar het over gaat
De Belastingdienst hield van 4 november 2013 tot en met 27 februari 2020 in de Fraude Signalering Voorziening (FSV) signalen van mogelijke fraude bij over ongeveer 270.000 mensen. De AP legde de minister van Financiën als verwerkingsverantwoordelijke zes boetes op, samen 3,7 miljoen euro: geen grondslag (artikel 5 lid 1 onder a met artikel 6 lid 1, 1 miljoen euro), geen vooraf welbepaald doel (artikel 5 lid 1 onder b, 750.000 euro), onjuiste en niet bijgewerkte gegevens (artikel 5 lid 1 onder d, 750.000 euro), te lang bewaren (artikel 5 lid 1 onder e, 250.000 euro), onvoldoende beveiliging (artikel 32 lid 1, 500.000 euro) en de functionaris gegevensbescherming te laat om advies gevraagd bij de DPIA (artikel 35 lid 2, 450.000 euro). Volgens de AP kregen medewerkers ook de instructie om het frauderisico mede te baseren op nationaliteit en uiterlijk.
Wat dit betekent voor de praktijk
Een overheid die met een lijst, score of risicomodel mensen als mogelijk fraudeur aanmerkt, heeft een specifieke wettelijke grondslag, een vooraf vastgelegd doel, juiste en actuele gegevens, een bewaartermijn en een tijdige DPIA met advies van de FG nodig. Kenmerken als nationaliteit horen niet als risicofactor in zo'n model.
De AVG-artikelen waar het om gaat
Bron: Autoriteit Persoonsgegevens, persbericht 12 april 2022 en boetebesluit 7 april 2022gecontroleerd op 10 oktober 2026
Samenvatting en praktijkduiding door Praxikon. Geen juridisch advies; de bron gaat voor.
Samenhang
Wat samenhangt met deze ontwikkeling
Thema’s waarin dit terugkomt
De tegenhanger in de andere wet
- Artikel 9 AI Act: Systeem voor risicobeheer
- Artikel 10 AI Act: Data en datagovernance
- Artikel 11 AI Act: Technische documentatie
via Vastleggen: verwerkingsregister, technische documentatie en logs
- Artikel 12 AI Act: Registratie
via Vastleggen: verwerkingsregister, technische documentatie en logs
- Artikel 14 AI Act: Menselijk toezicht
- Artikel 15 AI Act: Nauwkeurigheid, robuustheid en cyberbeveiliging
- Artikel 16 AI Act: Verplichtingen van aanbieders van AI-systemen met een hoog risico
- Artikel 18 AI Act: Bewaring van documentatie
via Vastleggen: verwerkingsregister, technische documentatie en logs
- Artikel 19 AI Act: Automatisch gegenereerde logs
via Vastleggen: verwerkingsregister, technische documentatie en logs
- Artikel 26 AI Act: Verplichtingen van gebruiksverantwoordelijken van AI-systemen met een hoog risico
via Vastleggen: verwerkingsregister, technische documentatie en logs
- Artikel 27 AI Act: Beoordeling van de gevolgen voor de grondrechten van AI-systemen met een hoog risico
- Artikel 86 AI Act: Recht op uitleg bij individuele besluitvorming
Rechtspraak8 van 13
- Rechtbank Noord-Nederland houdt AP-boete voor dorpslivestream in stand, verlaagt naar 375 euro
2025-01-09 · status niet vastgesteld, Rechtbank Noord-Nederland
- Raad van State: boete van 600.000 euro voor wifi-tracking Enschede blijft van tafel
2026-07-29 · definitief, Raad van State, Afdeling bestuursrechtspraak
- Rechtbank Gelderland: curator is verwerkingsverantwoordelijke, AP-boete voor onbeveiligde harde schijf verlaagd naar 58.125 euro
2025-08-07 · status niet vastgesteld, Rechtbank Gelderland
- Mousse: aanhef meneer of mevrouw vragen bij een treinkaartje is niet noodzakelijk
2025-01-09 · definitief, Hof van Justitie van de EU (Eerste kamer), Mousse tegen Commission nationale de l'informatique et des libertés (CNIL) en SNCF Connect
- Rechtbank Overijssel herroept AP-boete voor wifi-tracking Enschede
2024-02-02 · definitief, Rechtbank Overijssel
- Voorzieningenrechter: AP moet boetebedrag onleesbaar maken bij verstrekking van handhavingsbesluit aan klagers
2024-05-31 · status niet vastgesteld, Rechtbank Den Haag, voorzieningenrechter (kort geding, team handel)
- Rechtbank Den Haag verlaagt AP-boete voor politie om mobiele camera-auto's zonder afgeronde GEB naar 30.000 euro
2024-10-08 · status niet vastgesteld, Rechtbank Den Haag
- Hof van Justitie EU over KNLTB: zuiver commercieel belang kan gerechtvaardigd belang zijn
2024-10-04 · definitief, Hof van Justitie van de Europese Unie
Richtsnoeren8 van 17
- Richtsnoeren 03/2026 over webscraping in het kader van generatieve AI
2026-07-07 · in consultatie, European Data Protection Board (EDPB)
- Opinie 28/2024 over bepaalde gegevensbeschermingsaspecten van de verwerking van persoonsgegevens in het kader van AI-modellen
2024-12-17 · definitief, European Data Protection Board (EDPB)
- Richtsnoeren 4/2019 over artikel 25 gegevensbescherming door ontwerp en door standaardinstellingen
2020-10-20 · definitief, European Data Protection Board (EDPB)
- Richtsnoeren 1/2024 over verwerking van persoonsgegevens op grond van artikel 6 lid 1 onder f AVG (gerechtvaardigd belang)
2024-10-08 · aangenomen, European Data Protection Board (EDPB)
- Consultatie conceptlijst van verwerkingen waarvoor geen DPIA verplicht is (AP)
2026-06-24 · in consultatie, Autoriteit Persoonsgegevens (AP)
- Richtsnoeren 02/2025 over verwerking van persoonsgegevens via blockchaintechnologie
2026-07-07 · definitief, European Data Protection Board (EDPB)
- EDPB sjabloon voor een gegevensbeschermingseffectbeoordeling (DPIA template)
2026-04-14 · in consultatie, European Data Protection Board (EDPB)
- Autoriteit Persoonsgegevens publiceert position paper over Omnibus Digitaal en Omnibus AI
2026-01-13 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
Handhaving en boetes8 van 13
- AP en KNLTB beëindigen rechtszaak: boete verlaagd van 525.000 naar maximaal 250.000 euro
2025-10-18 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
- Boete van 600.000 euro voor AS Watson (Kruidvat) om tracking cookies zonder toestemming
2024-05-02 · vernietigd, Autoriteit Persoonsgegevens
- Boete van 500 euro en last onder dwangsom voor Stichting Oud Lemmer om webcam-livestream
2021-07-09 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
- AP verlaagt Kruidvat-boete in bezwaar naar 50.000 euro
2025-05-27 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
- Tien gemeenten beboet (totaal 250.000 euro) voor illegale dossiers over islamitische inwoners
2026-02-03 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
- Experian Nederland krijgt boete van 2,7 miljoen euro voor kredietscores zonder grondslag en zonder informatie
2025-10-16 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
- Coolblue krijgt in bezwaar boete van 40.000 euro voor cookies zonder toestemming
2024-12-23 · status niet vastgesteld, Autoriteit Persoonsgegevens
- HAN University of Applied Sciences krijgt boete van 175.000 euro voor onvoldoende beveiliging
2025-12-15 · definitief, Autoriteit Persoonsgegevens
Wetgeving in beweging6 van 8
- Voorstel: definitie wetenschappelijk onderzoek, doelbinding en informatieplicht bij onderzoek (artikel 4, punt 38, artikel 5, lid 1, onder b, en artikel 13, lid 5 AVG)
2025-11-19 · in onderhandeling, Europese Commissie
- Voorstel: uitzondering voor biometrische verificatie onder eigen controle (artikel 9, lid 2, onder l AVG)
2025-11-19 · voorstel, Europese Commissie
- Voorstel: gerechtvaardigd belang voor ontwikkeling en gebruik van AI (nieuw artikel 88c AVG)
2025-11-19 · voorstel, Europese Commissie
- Raad: Iers voorzitterschap zet onderhandelingen voort met herzien compromis, Antici-groep 11 september 2026
2026-09-11 · in onderhandeling, Raad van de Europese Unie, Iers voorzitterschap
- Voorstel: cookieregels van ePrivacy naar de AVG, met nieuwe uitzonderingen en zesmaandenregel (nieuw artikel 88a AVG en artikel 5, lid 3 ePrivacy)
2025-11-19 · in onderhandeling, Europese Commissie
- Voorstel: Europese DPIA-lijsten, sjabloon en methodiek (artikel 35, 57, 64 en 70 AVG)
2025-11-19 · voorstel, Europese Commissie
Analyses
- Wanneer is een DPIA verplicht bij AI? Stappenplan 2026
2026-03-23
- DPIA vs FRIA: wat is het verschil? 5 punten (2026)
2025-08-05
- FRIA AI Act: wat het is, wie hem moet doen en hoe u hem invult
2026-02-19
- AP-uitvraag over AI of algoritmes: welke documenten moet je kunnen laten zien?
2026-07-07
- LinkedIn AI en AP-waarschuwing: wat je moet weten
2025-09-25